Το Νησί των Συναισθημάτων και η διαφορά μεταξύ Αγάπης / Έρωτα

Σήμερα, σας ετοιμάσαμε ένα αφιέρωμα για τον Έρωτα και την Αγάπη, που παρότι ήταν στα σκαριά από το Φεβρουάριο, περίμενε ένα βίντεο φτιαγμένο από την Mαρία, για να το πλαισιώσει.

Έτσι, το εντάξαμε εδώ μαζί με απόψεις και σκέψεις μου που μου ζητήθηκαν, για τον Έρωτα και την Αγάπη, που θελήσαμε να τις μοιραστούμε μαζί σας. Το βίντεο, στηρίχθηκε στο κείμενο του αείμνηστου περίφημου συνθέτη και καλλιτέχνη Μάνου Χατζιδάκη, “Το νησί των Συναισθημάτων“, σε μουσική του ιδίου. Είναι ένα υπέροχο παραμύθι, που όλοι καλό θα ήταν να έχουμε διαβάσει. Μάθημα ζωής…

 

Μαρία Τρίγκα:  Ποιά είναι η διαφορά μεταξύ του συναισθήματος του Έρωτα και της Αγάπης; Όντως, στην αρχή έρχεται ο Έρωτας και μετά η Αγάπη; Ο Έρωτας με Ε κεφαλαίο είναι ο έρωτας που συναντάμε μια φορά στη ζωή μας; Δηλαδή, είναι αυτός που μας οδηγεί στην Αγάπη; Μπορεί να συμβεί δύο φορές στη ζωή μας;

Amius:  Όχι. Είναι σπάνιος ο μοναδικός έρωτας… Συμβαίνει περισσότερο στις γυναίκες (παρά στους άνδρες, για λόγους, ως ένα μεγάλο ποσοστό, οργανικούς). Όταν, (ότε και αν…), όμως, ενσκήψει, αποκτά το Ε σε μία περίπτωση: όταν ο ερωτευμένος / η ερωτευμένη νιώσει, ανακαλύψει και βιώσει ότι, στις κρίσιμες στιγμές, τουλάχιστον αγαπά τον/την σύντροφο, όπως τον εαυτό της/του… Ο έρωτας μπορεί και να οδηγήσει τον άνθρωπο στην Αγάπη. Το θέμα είναι αν αυτή η αγάπη μπορεί και να επιβιώσει, για οποιονδήποτε λόγο, χωρίς τον έρωτα… Η μάνα το πρώτο που δίνει στο παιδί της είναι Αγάπη. Ως και αθάνατη. Ο έρωτας το πρώτο που δίνει στο “θύμα” του είναι το πάθος. Ως και θανατηφόρο…
Kάποιοι λένε ότι δεν έχουν σχέση μεταξύ τους, αυτά τα δύο!

Μαρία Τρίγκα:  Υποστηρίζω πως όταν ο Έρωτας έρχεται, αυτό δεν συνεπάγεται πως η Αγάπη θα τον συναντήσει αργότερα.

Amius:  Έχεις δίκιο: η αγάπη δεν είναι βέβαιο πως θα συναντήσει τον έρωτα… Ο έρωτας έχει να κάνει, (σε πολλών μεγεθών εντάσεις), με το σεξουαλικό ένστικτο. Ανεξάρτητα από την πηγαία του έννοια στα βάθη της ελληνικής γλώσσας, (η οποία και έχει βάλει τα πράγματα στη θέση τους). Έρωτας ονομάζεται το συναίσθημα έλξης και επιθυμίας ανάμεσα σε δυο άτομα, που χαρακτηρίζεται και από πόθο για σεξουαλική επαφή, (με εξαίρεση τον Πλατωνικό έρωτα). Από εκεί και πέρα, με τη λέξη έχουν αποδοθεί έννοιες που εκφράζουν κυρίως τη δύναμη ή και την ορμή των αχαλίνωτων πολλές φορές συναισθηματικών ροπών του ερωτισμού. Υπάρχει ακόμη και ο παιδαγωγικός έρωτας, που αναπτύσσεται ανάμεσα στο δάσκαλο και το μαθητή, (κυρίως και κατά κόρον από το μαθητή προς το δάσκαλο, όταν ο τελευταίος θεωρηθεί από τον πρώτο πολύτιμο στήριγμα στη ζωή…).
[αρχ. έρως -τος –> έρασ-ος –> έραμαι: αγαπώ, ποθώ]

Μαρία Τρίγκα:  Νομίζω ότι όταν Αγαπάς (με Α κεφαλαίο) κάποιον, δεν είναι δυνατόν να μην είσαι ερωτευμένος μαζί του. Βέβαια, είναι δυνατόν, να έχεις αυταπάτη πως είναι αληθινό αίσθημα και να μην είναι παρά πάθος ή ένας ενθουσιασμός.

Amius:  Όταν αγαπάς κάποιον, δεν σημαίνει πως είσαι και ερωτευμένος μαζί του! Ο έρωτας έχει να κάνει και με πόθο, (βλ. ετυμολογία λέξης, αν και η ετυμολογική της ρίζα χάνεται στο χρόνο). Αν τυχόν συνέβαινε αυτό, δεν θα αναγκαζόταν να κάνει το σχετικό διαχωρισμό ο Πλάτωνας! Ο πόθος εδράζεται μέσα στο σεξουαλικό ένστικτο. Με Α κεφαλαίο κατ’ αρχήν δεν έχει τη δυνατότητα να αγαπήσει οποιοσδήποτε! Αν και ο ίδιος το πιθανότερο είναι πως μπορεί και να ερωτευτεί… Σε διάφορα επίπεδα έντασης. Τον καταλυτικό διαχωρισμό ανάμεσα στον έρωτα και την αγάπη όμως, δίνει η θυσία! Αυτή είναι το κορυφαίο στοιχείο της Αγάπης! Βρες μόνη σου τα παραδείγματα που εκπληρώνουν αυτόν το σύνδεσμο και πιστεύω πως θα νιώσεις απόλυτα τι εννοώ. Η Ιστορία είναι γεμάτη από σχετικά παραδείγματα.

Προφανώς λοιπόν το “Α κεφαλαίο” που αναφέρεις οφείλεται στο ότι αυτό ψάχνεις! Και πολύς κόσμος, (άνδρες και γυναίκες, ίσως όμως πιο πολύ οι γυναίκες, για λόγους ιδιοσυστασίας του φύλου), αυτό θα ήθελαν να τους συμβεί. Αυτό το Α παραπέμπει λοιπόν απευθείας στην ακόλουθη ιδανική σχέση: αγάπη για κάποιον/αν αμφίδρομη, που μονοδρομικά, (όχι ενδεχομένως!!!), οδηγεί στη βεβαιότητα και της αμοιβαίας θυσίας! Πολύ υψηλό επίπεδο σχέσης, που πολλές φορές συναντιέται στη μητέρα απέναντι στα παιδιά της, (στα έμβια γενικότερα (!) κι όχι μόνο στον άνθρωπο).

Η θυσία λοιπόν είναι το κορυφαίο κατάληγμα και μέτρο της Αγάπης. Για να μη λέω πολλά και γίνομαι κουραστικός, άρχισε το ψάξιμο και, όποτε (και ιστορικά) εντοπίσεις κάποιαν αληθινή θυσία, κοκάλωσε, έστω και για λίγο, και ψάξε! Η αμοιβαία θυσία, ή και η ομαδική, τις περισσότερες φορές σχετίζεται με ιδανικά. Δυστυχώς, υπάρχουν βέβαια και ιδανικά αμφισβητήσιμης, ή και καθαρά υποκειμενικής αξιολόγησης ως και προσωπικής, οπότε υποβαθμίζουν αποφασιστικά τη θυσία, (είτε πραγματοποιηθεί, είτε απλά σχεδιαστεί, για λόγους εντυπωσιασμού ή και κατάδειξης αληθινών συναισθημάτων σε δύσπιστους).

Σε προαγμένου επιπέδου λογικά όντα, η θυσία μπορεί και να φτάσει σε επίπεδα κοινωνικής θυσίας, με τη συμμετοχή πολλών ατόμων, (και φυσικά δε μιλάω για θυσίες διασαλευμένων προσωπικοτήτων…). Κοινωνικού περιεχομένου θυσία πραγματοποιούν ακόμη και έντομα, επειδή μέσα στο σχεδιασμό της ζωής τους περιλαμβάνεται στερεότυπη ακολουθία πολύ καθορισμένων αποκλίσεων, στην οποία ο ισχυρότερος παράγοντας είναι ο τελικός σκοπός, (π.χ. φτιάχνουν γέφυρα σε ρυάκι, για να περάσουν από επάνω τους άλλα, ώσπου παθαίνουν ένα-ένα ασφυξία και τη θέση του νεκρού παίρνει αστραπιαία ένα άλλο!), για ώρες ολόκληρες… Οπότε συμπερασματικά η θυσία έχει και να κάνει με το πόσο υψηλής ποιότητας είναι ο σκοπός! Αυτό βέβαια ελάχιστα έχει να κάνει με το “ο σκοπός αγιάζει τα μέσα”…

Αλλά πιο μεγάλη σημασία έχει και το για πόσο χρόνο και πόσο ισχυρά και καθοριστικά και θετικά επηρεάζει την κοινωνία, ή τις κοινωνίες, η και τον κόσμο ολόκληρο μια θυσία. Εδώ πια έχουμε να κάνουμε με τη Θυσία μιας ύπαρξης με Κεφαλαία Γράμματα, που μπορεί και να ενυπάρχει μέσα στον ψυχισμό οποιουδήποτε ανθρώπου, σαν ιδανικό, ανεξάρτητα από το αν μπορεί ο ίδιος να κάνει μια τέτοια θυσία… Η προσέγγιση δεν είναι καθόλου θρησκοληπτική! Μια θρησκεία μπορεί και να είναι φτιαχτή, ή και φυσικό κοινωνικό αποτέλεσμα. Πρέπει να γίνει αντιληπτό πως το αναφέρω σαν πιθανό γεγονός, ανεξάρτητα από δόγματα και τοποθετήσεις κοινωνικοπλαστικές. Π.χ. ένας Χριστός, (για να γίνω πιο διευκρινιστικός…), δεν αποβλέπει ποτέ σε ανταπόδοση! Οπότε το αμοιβαίο της θυσίας τυπικά πάει περίπατο… Κανένας δεν μπορεί να Τον αγαπήσει όσο Εκείνος τους άλλους… Το συμπέρασμα οδηγεί στο ότι η αληθινή Αγάπη δεν έχει ιδιοτέλεια, δεν έχει εξαρτήσεις, δεν ταλαντεύεται, δεν λικνίζεται, δεν χορεύει με ντέφια κανενός και κυρίως και οπωσδήποτε δυσαρεστεί τόσο περισσότερο, όσο λιγότερο το βάθος χρόνου που βλέπει κάποιος! Το τελευταίο είναι και καθοριστικό για την πορεία των κοινωνιών…

Όταν λοιπόν συμβεί να ερωτευτείς, (συναίσθημα απόλυτα υγιές και απαραίτητο για τα έμβια), θα έλεγα να μην κάνεις το λάθος να ψάξεις πόσο σιμά βρίσκεται η αγάπη, επειδή αυτό μετριέται μόνο στις κρίσιμες στιγμές! Χωρίς συγγένειες, σχέδια και προβλέψεις. Τούτες εδώ ανήκουν στον έρωτα! Και καλά κάνουν! Και μπορεί να συμβεί να ερωτευτείς, να αγαπήσεις, ή και να μισήσεις πολλές φορές… Όμως, αν αγαπήσεις πραγματικά, πιστεύω πως είναι αδύνατο να (ξανα)μισήσεις! Έχει τελειώσει το θέμα!… Σαν τη τάση του ρεύματος, που “τρεμοπαίζει”, αλλά είναι σταθερή και διαρκής. Αυτός ο διακόπτης δεν κλείνει πια παρά μόνο από εσένα, ανεξάρτητα από το περιβάλλον! Εκεί που θα έχεις πάει πια, δεν υπάρχουν διακοπές. Εδώ δεν θα μιλήσουμε για αυτό.
Η Αγάπη αυτή είναι σαν την τάση του ρεύματος. Ο έρωτας είναι σαν την ένταση του ρεύματος. Βασικά η τελευταία είναι στην πράξη υπεύθυνη για την ηλεκτροπληξία! Ρώτησε κι έναν ηλεκτρολόγο…

– Πόθος είναι όταν θέλεις κάποιον για δικό σου (για λίγο χρόνο ή πολύ).
– Έρωτας είναι το τρελό συναίσθημα που καταλήγει σε γάμο. Εάν από το μυαλό σου δεν περνά να παντρευτείς το σύντροφό σου δεν είσαι ερωτευμένος, αλλά φαγουρεμένος.
Η αγάπη είναι ανεξάρτητη από φύλο, είδος, κτλ.

Ο πόθος χάνεται με τον καιρό από μόνος του.
Ο έρωτας και η αγάπη δε χάνονται από μόνες τους, αλλά μόνο όταν τις καταστρέφει ο άνθρωπος με τη θέλησή του (ή ίσως και να μην υπήρχαν εξ’ αρχής για να χαθούν και το ξεμυάλισμα του πόθου δεν το άφηνε να φανεί)

ΤΟ ΝΗΣΙ

Μια φορά κι έναν καιρό, υπήρχε ένα νησί στο οποίο ζούσαν όλα τα  συναισθήματα. Εκεί ζούσαν η Ευτυχία, η Λύπη, η Γνώση, η Αγάπη και όλα τα  άλλα συναισθήματα. 

Μια μέρα έμαθαν ότι το νησί τους θα βούλιαζε και έτσι όλοι επισκεύασαν τις βάρκες τους και άρχισαν να φεύγουν. Η Αγάπη ήταν η μόνη που έμεινε πίσω. Ήθελε να αντέξει μέχρι την τελευταία στιγμή. 

Όταν το νησί άρχισε να βυθίζεται, η Αγάπη αποφάσισε να ζητήσει βοήθεια. Βλέπει τον Πλούτο που περνούσε με μια λαμπερή θαλαμηγό. 
Η Αγάπη τον ρωτάει: «Πλούτε, μπορείς να με πάρεις μαζί  σου;», 
«Όχι, δεν μπορώ» απάντησε ο Πλούτος. «Έχω ασήμι και χρυσάφι στο σκάφος μου και δεν υπάρχει χώρος για σένα». 

Η Αγάπη τότε αποφάσισε να ζητήσει βοήθεια από την Αλαζονεία που επίσης περνούσε από μπροστά της σε ένα πανέμορφο σκάφος. «Σε παρακαλώ βοήθησέ με» είπε η Αγάπη. «Δεν μπορώ να σε βοηθήσω Αγάπη. Είσαι μούσκεμα και θα μου χαλάσεις το όμορφο σκάφος μου» της απάντησε η Αλαζονεία. 

Η Λύπη ήταν πιο πέρα και έτσι η Αγάπη αποφάσισε να ζητήσει από αυτή βοήθεια. «Λύπη άφησέ με να έρθω μαζί σου». «Ω Αγάπη, είμαι τόσο λυπημένη που θέλω να μείνω μόνη μου» είπε η Λύπη. 

Η Ευτυχία πέρασε μπροστά από την Αγάπη αλλά και αυτή δεν της έδωσε σημασία. Ήταν τόσο ευτυχισμένη, που ούτε καν άκουσε την Αγάπη να ζητά βοήθεια. 

Ξαφνικά ακούστηκε μια φωνή: «Αγάπη, έλα προς τα εδώ! Θα σε πάρω εγώ μαζί μου!». Ήταν ένας πολύ ηλικιωμένος κύριος που η Αγάπη δεν γνώριζε, αλλά ήταν γεμάτη από τέτοια ευγνωμοσύνη, που ξέχασε να ρωτήσει το όνομά του. Όταν έφτασαν στην στεριά ο κύριος έφυγε και πήγε στο δρόμο του. 

Η Αγάπη γνωρίζοντας πόσα χρωστούσε στον κύριο που τη βοήθησε, ρώτησε την Γνώση: «Γνώση, ποιος με βοήθησε»; «Ο Χρόνος» της απάντησε η Γνώση. «Ο Χρόνος;;» ρώτησε η Αγάπη. «Γιατί με βοήθησε o Χρόνος;» 
Τότε, η Γνώση χαμογέλασε και με βαθιά σοφία της είπε: 
«Μόνο ο Χρόνος μπορεί να καταλάβει πόσο μεγάλη σημασία έχει η Αγάπη». 

Μάνος Χατζιδάκις

 

.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s